
سال ۱۳۸۹، حوزه به گزینهای جدی تبدیل شده بود. کمکم داشتم راهنمایی را تمام میکردم و حالا باید بین رفتن به دبیرستان یا حوزه علمیه، یکی را انتخاب میکردم. در دل همه تردیدهایی که برای ادامه این راه داشتم، برای حوزه ثبتنام کردم.
آن زمان بچه مسجدی بودم. مسجد امام علی بن ابیطالب علیهالسلام شهرمان، پاتوق بچههای محل بود. روحانی جدیدی هم از قم آمده بود و در خانه عالمی که طبقه بالای مسجد بود ساکن شده بود. روحانی جوانی بود. آن زمان تقریباً سیسال داشت و چند سالی بود ازدواج کرده بود. چند وقت بعد از آمدنش هم بچهاش به دنیا آمد.
استاد حوزه علمیه شهر هم بود و کلاسهای اخلاق طلبههایش را در مسجد و بهصورت عمومی برگزار میکرد که ما و هر کسی که دلش میخواست هم بتواند در آن شرکت کند. ما هم ازخداخواسته، هر جلسه شرکت میکردیم. هر هفته، یکشنبهشبها. همین کارش هم باز ما را بیشتر با حوزه آشنا میکرد.
البته خود این روحانی هم آدم باحالی بود. شبیه خیلی از روحانیون دیگری که میشناختم نبود. روحیه جوان و نواندیشی داشت. کارهایی انجام میداد که آن زمان از روحانیون بعید میدانستیم. قلم جذابی داشت که حتی برای این زمان که شبکههای اجتماعی ذائقه خیلیها را تغییر داده هم جذاب است.
مثلاً یکبار تعداد زیادی پوستر کوچک برای دعوت به حوزه طراحی و چاپ کرده بود و بین دانشآموزان مدرسه ما تقسیم کرد. فکر کنم ایده خودش بود و خودش هم آن را اجرایی کرد. یا همان سال اولی که تازه به شهر ما آمده بود، برنامه دوماههای برای مراسم محرم و صفر ریخت. به مدت دو ماه، هر شب بعد از نماز مغرب و عشا برنامه سخنرانی و مداحی در مسجد به پا کرد. این ایده برای کل شهر و شهرهای اطراف ایده واقعاً جدیدی بود. هیچ مسجدی دو ماه کامل مراسم نمیگرفت و به همان دهه اول بسنده میکرد.
سخنرانیهای این روحانی جوان هم تازه بود. هر چند البته سنگین هم بود و چیز زیادی نمیفهمیدم و با چیزهایی که میگفت ارتباط نمیگرفتم. خیلی دوست دارم درباره این سخنرانیها هم بنویسم؛ ولی بهخاطر برخی مسائل، بهتر است خیلی وارد جزئیات نشوم.
همینقدر بگویم کافی است که با همان سخنرانیها، آرامش روانیام را گرفت. درست است که روحانی خوشصحبت و نواندیشی بود؛ اما چیزی که نداشت، قدرت تشخیص این بود که چه زمانی، چه حرفی را بگوید. موضوعاتی که مطرح میکرد هر چند تازه و ناب بود؛ اما برای مخاطبینش مناسب نبود. بدون هیچ مقدمهای سر اصل مطلب میرفت و تمام اعتقادات مخاطب را زیرورو میکرد. آخرسر هم اینطور بحث را تمام میکرد که هر کس اعتقادات جدید را بهسرعت نپذیرد، قطعاً گمراه است و در آخرت هم بدبخت خواهد شد.
من هم نوجوان بودم و احساساتی. هر چند تمام حرفهایش درست بود اما نمیتوانستم به این سرعت چیزهایی را که میگفت قبول کنم. نیاز به ساعتها مطالعه و بحث و مقدمهچینی و گذر زمان داشت؛ اما جوری که او صحبت میکرد، یا باید در همان لحظه تمام حرفهایی را که گفته بود قبول میکردم یا گمراه بودم و حجت بر من تمام میشد و تبعات بعدیاش.
آن حرفها و بحثها تا چند سال بعد فشار روانی زیادی به من وارد کرد. تا چند سال تمام دغدغه ذهنیام پذیرش همان چیزهایی بود که او گفته بود. بعضی وقتها ساعتها با خودم کلنجار میرفتم و خودخوری میکردم؛ چون همیشه مانعی ذهنی وجود داشت که نمیگذاشت قبول کنم.
حالا که به آن سالها فکر میکنم، حسرتی به سنگینی یک کوه روی قلبم سنگینی میکند. چطور آرامش روانیام را فدای بی مهارتی کس دیگری کردم. چطور پذیرفتم به همین راحتی اجازه دهم کسی اینطور با بهترین سالهای نوجوانیام بازی کند.
حق میدهم اگر بعضیها بهخاطر همین بی مهارتی بعضی از طلبهها از کل روحانیت زده شده باشند؛ اما به نظرم درست نیست تمام یک قشر را بر مبنای عملکرد چند نفر محدود از همان قشر قضاوت کنیم؛ همانطور که بهخاطر یک دکتر که با تشخیص اشتباهش هزینه روی دست بیمار میگذارد، از کل پزشکان و پزشکی زده نمیشویم یا بهخاطر یک مهندس که بهاشتباه نقشه ساختمانی را طراحی کرده، به کل مهندسان بدبین نمیشویم.
درهرصورت آن سال بهخاطر این سخنرانی غلط، به آن حالوروز افتادم؛ اما علاقهام به حوزه سر جایش ماند. بعضی وقتها فکر میکنم شاید لجبازی هم در تصمیم آن روزهای من برای حوزه آمدن تأثیر داشته. آن روزها بهخاطر همان درگیری ذهنی، با خودم لج کرده بودم. انگار بهزور میخواستم آن اعتقادات را به خودم بقبولانم و فکر میکردم اگر وارد حوزه شوم، سریعتر آنها را خواهم پذیرفت.
بههرحال آن سال هم کمکم تمام میشد و باید برای این دوراهی تصمیم میگرفتم. وارد حوزه شوم یا دبیرستان را انتخاب کنم؟ این دوراهی، شروع یک ماجرای دیگر بود...