
شیعه در تاریخ خود عادت به راحتی و امنیت نداشته است. در دوران حزب بعث عراق، این سرکوب نیز به شدت مشهود بود. حزب بعث از سال ۱۳۴۸، محدودیتهای گستردهای در برگزاری مراسم مذهبی شیعیان ایجاد کرد و تا سال ۱۳۵۴، دستور ممنوعیت کامل پیادهروی اربعین و برقراری موکبها را صادر نمود. در سال ۱۳۵۵، این منع خشونتتر شد؛ در دهه اول محرم، ماشینها تفتیش و وسایل عزاداری مصادره میشد. اما این فشارها نه تنها مانع نشد، بلکه جرقهی قیامی عظیم را زد. پس از مشورت با سید محمدباقر صدر، اعتراضات به اربعین موکول شد و در ۱۵ بهمن ۱۳۵۵، جمعیتی حدود ۳۰ هزار نفری از نجف به سوی کربلا حرکت کردند. این «انتفاضه اربعین» با واکنش وحشیانه رژیم مواجه شد؛ تانکها، هواپیماهای میگ و نیروهای مسلح، راهپیمایان را محاصره کردند، حدود ۱۶ نفر را به شهادت رساندند، هزاران نفر را بازداشت و ۸ نفر را اعدام کردند. از جمله سید محمدباقر حکیم به حبس ابد محکوم شد و برای رهبران خارج از کشور، حکم اعدام غیابی صادر گشت. این وضعیت تا سقوط صدام در سال ۱۳۸۲ ادامه یافت.
در آن سالهای خفقان، عشق به امام حسین (ع) راه خود را مییافت. در گزارشهای میدانی از زائران عراقی، خاطرات بسیاری از این زیارتهای مخفیانه ثبت شده است؛ مثلا یکی از مردان نجف به نام زهیر، تعریف میکند که پدرش هر سال اربعین، خانواده را سوار وانت میکرد و در منطقه خان نصف در ۴۰ کیلومتری نجف، آنها را پیاده میکرد تا از میان نخلستانها خود را به کربلا برسانند. اهالی روستاها هم مخفیانه از زائران پذیرایی میکردند و وقتی مأموران بعثی میریختند، میگفتند اینها میهمانان ما هستند. همچنین محمدعلی بهادلی، روحانی ۶۳ سالهی نجفی که خود سالها در دوران صدام زندگی کرده، میگوید که حتی نمیتوانستند مفاتیحالجنان در دست بگیرند و یک بار که زیارتالصالحین در دستش بود، مأمور بعثی گوشش را کشید و تهدیدش کرد. او تعریف میکند که اسمش در لیست اعدامیهای صدام بود و هفت سال از خانه بیرون نرفت تا از جنگ با شیعیان ایران فرار کند.
با سقوط صدام در سال ۱۳۸۲، کمتر از ۱۰ روز بعد، اربعین پس از ۲۷ سال توقف اجباری، مجدداً احیا شد و حدود ۲ میلیون نفر به کربلا رفتند. در این راهپیمایی، در کنار شکر الهی برای سقوط صدام، پلاکاردهایی با شعارهای ضدآمریکایی در دستها بلند شد و جمعیت زیر هلیکوپترهای بلکهاوک آمریکا به خروش آمدند. این امر هراس آشکار آمریکا را برانگیخت و عامل کشتار مردم در تجمعات بعدی شد. آیتالله حکیم، رهبر قیام انتفاضه، مردم را به این فریضه فراخواند اما چند ماه بعد در انفجار بمب در نجف به شهادت رسید. با این حال، اربعین همان سال، با فریاد «حبیب ما حسین»، آغاز موج جدیدی از حرکت هر ساله عاشقان حسینی شد.
اما مسیر همچنان پرخطر بود. از سالهای ۱۳۸۵ به بعد، اگرچه ترس از مأموران بعث در کار نبود، اما اربعین زیر تهدید تروریستهای تکفیری و القاعده برگزار شد. ترورها، انفجارها و عملیات انتحاری گسترده در طول مسیر، بهقدری زیاد بود که شمارش شهدا ممکن نبود. با این حال، هر سال که قربانی بیشتری داده میشد، استقبال در سال بعد فزونی مییافت. در سال ۱۳۹۲، با وجود التهابات شدید امنیتی در فلوجه و الانبار و عملیات انتحاری در بغداد، راهپیمایی اربعین با شکوه تمام برگزار شد و تعداد زائران ایرانی نیز به نیممیلیون نفر رسید. این حرکت عظیم، دشمنان منطقهای را به خشم آورد و عراقیها رهبران عربستان را عامل این بیامنی معرفی کرند.
امروز، این عزت و امنیت بهدستآمده، برای دشمنان به شدت گران تمام شده است. آنها تاب تحمل این عظمت و وحدت را ندارند. میبینند که با وجود همه توطئهها، هر سال بر شکوه این حماسه افزوده میشود و جمعیت میلیونی زائران، بزرگترین گردهمایی مذهبی جهان را رقم میزنند. این است که در اوج ناامیدی از توقف این حرکت، دست به جنایاتی وحشیانه میزنند. همین چند روز پیش، آمریکا و عربستان سعودی، در تجاوزی آشکار به خاک عراق، به تأسیسات رسمی و حتی مواکب و ایستگاههای پذیرایی از زائران اربعین حمله کردند که به شهادت و مجروحیت دهها نفر انجامید. این اقدام تروریستی نشان داد که دشمنان تا چه حد از این همگرایی عظیم به هراس افتادهاند.
آنها میخواهند مسیر عشق را ببندند، اما غافلند که این مسیر، مسیر نور ولایت است که با خون شهیدان آبیاری شده و هیچ توطئهای آن را خاموش نخواهد کرد. جبهه مقاومت پاسخ کوبندهای به این جنایات خواهد داد و اربعین امسال، با شکوهتر از همیشه، بار دیگر ثابت میکند که هر چه دشمن بر شدت حملات خود بیفزاید، بر عظمت و اقتدار شیعه افزوده میشود.
السلام علیک یا اباعبدالله الحسین (ع)
نویسنده: زینب حکیمیزاده، ورودی ۱۴۰۳ مهندسی انرژی، مسئول دفتر خواهران انجمن اسلامی امیرکبیر