
در میان مقالات و متون علمی که اینجا قرار دادم، جای بیان بعضی تجربههای شخصی به نظر خالی بود. به همین دلیل، تجربهٔ اخیرم را از یکی از فعالیتهای دوستداشتنی این روزهای شلوغ بهانه قرار دادم تا قدری به تجربههایی بپردازم که مسیر کاری امروزم را شکل دادهاند.
مخصوصا اگر مدت طولانی نیست که وارد دنیای بیپایان دیزاین شدید، فکر میکنم این یادداشت برایتان چندان بیفایده نباشد.
برای هر کسی که با بازیهای ویدئویی این روزها آشناست این مطلب مورد توافق است که تجربهٔ- بعضی- بازیهای ویدئویی امروزه، هدفی متفاوت از گذشته پیدا کرده است. اگر پیش از این تنها انتظار از گیم سرگرمی بود، امروز تجربهٔ گیمینگ- البته در سطحی خاص- باید حسی از وفاداری به محتوا، برانگیختگی عاطفی، رضایت از غلبه بر چالش و میل به تکرار تجربه در مخاطب ایجاد کند. بر همین اساس بهانهٔ خلق این یادداشت Elden Ringو تجربهٔ جالب یک ماه اخیر من با این بازی بود.
زمانی این بدیهی بود که خلاقیت محصول قدم زدن در دنیای ناشناختههاست ولی امروز انگار نیازی خورنده در ما قوت گرفته برای چسبیدن به آغوش دانستههامان. الدن رینگ شما را راهنمایی نمیکند. بجز بدیهیترین نکات دربارهٔ پرش و دفع ضربه آموزشی وجود ندارد. همه چیز در هالهای از ابهام آغاز میشود.
در دیزاین هم مسیر مشابهی طی میکنیم مگر نه؟ تقریبا هیچوقت دستورالعملی گامبهگام وجود ندارد که از ابتدا تا انتهای مسیر یک پروژه را برایمان روشن کند و این چیز خوبی است. در این مسیر باید قدم بزنیم، مطالعه کنیم، مشاهده کنیم و سعی کنیم از همهٔ نادانستنهامان معنا استخراج کنیم. خلاقیت زادهٔ این رویه است.
هر مبارزهای در الدن رینگ تجربهای غیر ممکن است. مدام فرار میکنی، سعی میکنی از مواجه شدن با آنچه دیدی پرهیز کنی، به خود شک میکنی و در نهایت مجبور به روبرو شدن با چالش میشوی. بارها و بارها سعی میکنی و در یکی از تلاشها چالشی که پشت سر گذاشتی یکی دیگر از پیروزیهایت خواهد بود.
آیا اصلا نیازی به گفتن هست که چقدر این مسیر برای یک دیزاینر آشناست؟ اولین تجربههای دردناک طراحی یک پوستر کامل، مقایسهٔ آن پوستر با طرحهای موجود و پر شدن از حس شک نسبت به کاری که میکنیم برای همهٔ ما حسی آشناست. «بد» شدن یک پروژه یا رد شدن یک طرح بخشی از فرایندی است که برای تبدیل شدن به یک دیزاینر طی میکنیم. مهم این است زمانی که در تلاش بعدی شروع به کار میکنیم به یاد داشته باشیم سختترین بریفها و پیچیدهترین پروژهها نیز جایی از مسیرِ پیشرفتمان تبدیل به دستاورد خواهند شد.
بیشترین تجربهٔ هر بازیکن در الدن رینگ تجربهٔ کشته شدن است. آنقدر که از یک نقطه ترس اصلی- یعنی ترس از شکست خوردن مجدد- اصلا ذهن را به خود مشغول نمیکند. هر شکست تبدیل به تلاشی دیگر میشود برای فهم الگوی حرکت، زمانبندی و کشف نقطه ضعف.
هر شکست در دیزاین، هر درفتِ پروژه که رد میشود، هر اتود که پذیرفته نمیشود و هر طرح که مورد پسند قرار نمیگیرد، یک تلاش دیگر است برای کشف کردن راه حل. بازخورد گرفتن در طرحهای شکستخورده، یک تحقیق عملی است که نقابی ترسناک به خود زده ولی پشت آن نقاب درسی است برای تلاش موفقتر.
هر مسیر باریک و غار و گوشهٔ تاریکی در الدن رینگ میتواند جایی برای پیدا کردن چیزی ارزشمند یا کشف داستانی جدید باشد. نادیده گرفتن هر یک از اینها تجربهٔ نهایی از بازی را کمرنگتر خواهد کرد.
در دیزاین ما به جزئیات نگاه میکنیم چون میدانیم همهٔ جوابها در بریفی که در مقابل خود گذاشتیم نیست. باید شروع به گشتن در منابعی کنیم که در اولین نگاه نظرمان را جلب نکردهاند؛ گشتن در فرهنگ و تاریخ و مطالعهٔ منابع بصری مرتبط با فرهنگها میتواند نقطهٔ شروعی برای جمعآوری دادههایی باشد که پاسخی منحصر به فرد به دست میدهند.
بدون هدف دویدن به این سو و آن سو و تلاشی شتابزده برای پیشرفت در بازی همواره محکوم به شکست است. نیاز به مشاهده و تلاش برای پیدا کردن الگویی است که بتوان با تکیه بر آن راه حلی یافت و اگر نه تلاشهای پیدرپی ما نتیجهای جز فرسودگی ناشی از تکرار شکست نخواهد داشت.
حال اگر به عنوان یک دیزاینر، بعد از بارها و بارها تلاش هیچ حرکت رو به جلویی در مسیر خود نمیبینیم، آیا وقت آن نیست که از دویدنهای بیهدف دست بکشیم و با مشاهده و دقت در مسئله، برای پیدا کردن راه حل آن تلاش کنیم؟ راه حلهایی که در چند ثانیهٔ اول بعد از شنیدن مشکل به فکرمان میرسد به ندرت ارزش پیگیری دارند. با پافشاری روی این راهحلها فقط باعث از دست رفتن زمان و توان ذهنی خود خواهیم شد بدون اینکه امیدی به رسیدن به نتیجه داشته باشیم.
من امیرحسین کاسهچی هستم و در مسیر خودم برای پیدا کردن جواب سوالاتم، مطالبی رو که به ذهنم برسه ممکنه برای شما هم جالب و کمککننده باشه باهاتون به اشتراک میذارم.