
سونوگرافی داپلر یک روش تصویربرداری است که برای نشان دادن حرکت خون در رگ های خونی مورد استفاده قرار میگیرد و برای این کار از امواج صوتی استفاده می شود.سونوگرافی داپلر شبیه سونوگرافی معمولی بوده و با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا که با گوش قابل شنیدن نیستند، انجام می شود.
از سونوگرافی داپلر در تشخیص چه بیماری های استفاده می شود : از این تصویربرداری پزشکی در بررسی گردش خون در رگ ها، شریانها و قلب ، جستجو جهت یافتن شریانهای تنگ یا بسته شده ، مشاهده و بررسی جریان خون پس از فرایند درمان ، در جستجو جهت یافتن برآمدگی و ورم در شریانها؛ پدیدهای که به آن، اتساع عروق گفته میشود. در شناسایی مشکلات مرتبط با جریان خون در کبد، کلیهها، پانکراس و طحال ، در اتساع عروقی در شاهرگهای شکم و ... استفاده می شود.در ادامه به صورت جزئی تر اما مختصر به چند تا از مهم ترین زیر شاخه های این تصویربرداری پزشکی اشاره خواهیم داشت.
کالر داپلر اندام تحتانی چیست ؟ سونوگرافی کالر داپلر اندام تحتانی یکی از روشهای اصلی برای تشخیص ترومبوز وریدی عمقی(DVT) است؛ نوعی بیماری که در آن، لختههای خون در دیوارهی سیاهرگهای عمقی و خصوصا در پاها شکل میگیرند. ترومبوز وریدی عمقی ممکن است منجر به بروز مشکلاتی جدیتر نظیر بروز لختگی خون در ریهها شود.
علائم گرفتگی عروق پا عبارتند از : درد ، تورم و حساسیت در یکی از پاها (معمولاً در عضلات ران یا ساق) ، درد شدید در منطقه آسیب دیده ، سیاهرگ های متورم ، گرم بودن پوست در ناحیه لخته ، قرمزی پوست ، به خصوص در قسمت پشت ساق و ...
سونوگرافی داپلر کاروتید چیست ؟ سونوگرافی داپلر کاروتید یا سونوگرافی داپلر ترانس کرانیال و کاروتید گردن (TCD& ECD) روشی ساده و بی خطر می باشد که متخصص مغز و اعصاب توسط آن خونرسانی مغز را بررسی و عروق اصلی مغز را از نظر میزان جریان خون و باز بودن رگها ارزیابی می کند.
سونوگرافی داپلر بهترین روش بررسی عروق است چرا که مزیت اصلی TCD (سونوگرافی داپلر) نسبت به سایر روشهای بررسی عروق مغز غیر تهاجمی بودن آن است و بر خلاف روشهای دیگر مثل آنژیوگرافی و سیتی آنژیوگرافی مغز نیاز به تزریق ماده حاجب ندارد. همچنین در سونوگرافی داپلر (TCD) هیچ اشعه ای به بیمار داده نمیشود و بنابراین انجام سونوگرافی داپلر نزد یک متخصص مغز و اعصاب خوب کاملا بی خطر است.
سونوگرافی کالر داپلر کلیه چیست ؟ سونوگرافی کالر داپلر کلیه یا سونوگرافی رنگی داپلر شریان ها یا عروق کلیه و شریانهای مزانتریک روشی تشخیصی برای احتمال وجود تنگی یا گرفتگی این شریانها است. این نوع سونوگرافی کاملا بدون درد و هرگونه عارضه می باشد. معمولا برای آمادگی سونوگرافی داپلر رنگی کلیه ها بیمار نیاز به ۸ ساعت ناشتایی دارد.
از این سونوگرافی در بررسی تنگی، انسداد شریانهای کلیه که از علل ثانوی فشار خون می باشد ، در تشخیص آنوریسم یا اتساع شریانهای کلیه ، تشخیص بیماری های پارانشیمال کلیه ، در بیمارانی که پیوند کلیه شده اند کمک به بررسی سلامت کلیه پیوندی یا تشخیص رد پیوند می کند. در تشخیص سندروم فندق شکن که بدلیل اثر تحت فشار گرفتن ورید یا سیاهرگ کلیه چپ بین شریان و برای بررسی وجود توده، سنگ و یا بررسی عروق کوچک داخل کلیه ها استفاده می شود.
سونوگرافی کالر داپلر بیضه چیست ؟ سونوگرافی کالر داپلر بیضه (Color Doppler Testis) یا سونو بیضه ، روشی برای تشخیص برخی مشکلات بیضه ها مثل : واریکوسل، هیدروسل، بیضه های پایین نیامده،آسیب ناشی از ضربه وارده به بیضهها و تشخیص پیچ خوردگی بیضه ( تورشن بیضه) می باشد.
سونوگرافی بیضه بهمنظور تشخیص طیف وسیعی از مشکلات مربوط به کیسه بیضه، بیضه یا اپیدیدیم استفاده میشود. پزشک ممکن است سونوگرافی بیضه را در شرایطی که فرد در اطراف یا داخل بیضه دچار آسیب، درد یا تورم بوده باشد، تجویز میشود.
سونوگرافی کالر داپلر رحم و تخمدان چیست ؟ یکی از كاربردهای مهم اصلی تکنيك سونوگرافی داپلر ، تشخیص تورشن یا پیچ خوردگی تخمدان از طریق بررسی جریان خون در عروق تخمدانی است . افرادی که علائم این بیماری را دارند یا مشکوک به این بیماری هستند سونوگرافی کالر داپلر رحم و تخمدان برای آنها تجویز می شود.
سونوگرافی رحم کاربردهای فراوانی دارد که انجام آن لزوما مربوط به تشخیص بیماری نیست. بلکه گاهی برای تشخیص بارداری و تعیین جنسیت جنین هم استفاده میشود. سونوگرافی یکی از روش های تشخیص بیماری و وضعیت رحم است که می تواند در بسیاری مواقع در پیشگیری از مشکلات بزرگتر، موثر واقع شود.
سونوگرافی رحم و تخمدان یک روش تشخیصی است که غالبا از روی شکم صورت می گیرد. اما در برخی موارد برای دستیابی به روش تشخیصی دقیق تر، به سونوگرافی واژینال هم نیاز میباشد. لازم به ذکر است در سونوگرافی تخمدان و رحم، به هیچ وجه از اشعههای مضر استفاده نمیشود. بلکه در این روش تشخیصی از امواج صوتی استفاده میشود تا به تصاویر قابل بررسی تبدیل شوند. سپس این تصاویر بر روی یک مانیتور میرود و از آنجا تکنیسین قادر به تشخیص بیماری و وضعیت رحم بیمار خواهد بود. بنابراین از این جهت ریسکی برای انجام سونوگرافی رحم و تخمدان در زنان وجود ندارد و هیچ خطری سلامت بانوان را تهدید نمی کند.
جمع بندی مطلب : سونوگرافی دو بعدی و سه بعدی ، ساختار داخلی اندام ها و بافت ها را نشان می دهند و سونوگرافی کالر داپلر جریان و فشار خون در رگ ها را بررسی می کند . سونوگرافی کالر داپلر این امکان را فراهم میسازد که سرعت و جهت جریان خون در عروق بررسی شود . یکی از مهمترین کاربردهای سونوگرافی بررسی حرکت خون در شریان ها و رگ ها ست . انجام کلیه سونوگرافی های یاد شده در کلینیک تابناک زیر نظر پزشکان متخصص و فوق تخصص از جمله دکتر کاشی صورت می پذیرد و این می تواند از هر نظر این اطمینان خاطر را به شما بدهد که نتایج به دست آمده از آزمایش های فوق به میزان بسیار زیادی قابل اعتماد است.