موضوعی که سالیان درازیست بخشی از ذهن من را در تمام فعالیتهای آموزشی جسته و گریختهای که انجام دادهام همواره به خود مشغول کرده است، تب و تاب شدید کنکور تجربی و عشق به رشته های پزشکی است. هرساله بالغ بر پانصد هزار نفر از جوانان ایرانی به سمت تحصیل در رشته های پزشکی و شرکت در آزمون طاقتفرسایی به نام کنکور سراسری تجربی حرکت می کنند.
صد البته که پزشکی نیز شغلی بسیار مهم و ارزشمند و موردنیاز هر جامعهای است. منتهای مراتب امری که عجیب است غفلت بخش زیادی از دانشآموزان، والدین و حتی مشاورین از این موضوع است که با یک حساب و کتاب سرانگشتی، هر ساله از این پانصد هزار نوجوان و جوانی که با هزاران هزاران رویا و آرزو پا در این رقابت عجیب، جانکاه و ناعادلانه می گذارند، تنها و تنها حدود پنجاه هزار نفر موفق به ورود به دانشگاه می شوند و از این میان حدود هشت هزار نفر موفق به ادامه تحصیل در یکی از رشتههای پزشکی، دندانپزشکی و داروسازی میشوند. یعنی:
از هر ده نفر فقط یک نفر در این رقابت موفق می شود. پس بر سر آن نود درصد چه می آید؟
البته از برخی مشاورین نان به نرخ روز خور کنکور سراسری که تنها برای پول یک سری اراجیف خلاف واقع و مثلا انگیزشی پر رنگ و لعاب را به ملت غالب می کنند و دانش آموزان را در این رقابت بی رحم وارد میکنند، جز این هم انتظار نمیرود.
و هم چنین طبق معمول نمیشود از هیچ مسئول و مدیری خدایی ناکرده(!) انتظار سیاستگذاری صحیح و اصلاحی داشت. پس فقط از خود خانوادهها و دانش آموزان انتظار میرود تا آگاهانه تر نسبت به علایق و تواناییهای خود اشراف پیدا کرده و تصمیمگیری درستی نسبت به سرنوشت خود اتخاذ کنند؛ که البته خود شناخت از ویژگی ها و علایق نیز مفصلا موضوعی است که مفصلا باید به آن پرداخته شود.

طبق معمول نیز هیچ آمار دقیق و شفافی از افسردگی ها و بیماری های روانی و ایضا اعتیاد و حتی خودکشیهای بعد از ناکامی در کنکور تجربی در کشورمان در دست نیست ولی بنابر تجربه شخصی احتمالا این اعداد و ارقام باید بسیار بالا و قابل توجه باشند. به هر حال مواجهه با این موضوع که چندین سال از عمر انسان بهخاطر موضوعی به نام کنکور سراسری به هدر رفته و در نهایت نیز بدون نتیجه مانده بسیار سخت است.
از طرفی دیگر بخشی از ضعف این نظام آموزشی مریض ناشی از عدمهدایت استعدادها و نخبگان به سمت شغل هایی مثل معلمی است؛ که تماما متوجه سیاستهای غلط مدیریت آموزشی کشور است.
در پس تمام این مشکلات نیز مشکلات عمقیتری همچون عدم ارائه محتوای آموزشی مناسب در دوره آموزش متوسطه، نحوه ورود به دانشگاه ها، معضلی به نام کنکور سراسری، نابرابری عدالتی، مافیای کنکور و موسسات مشاوره و آموزش، کتابهای کمک درسی و... قرار دارد.
آنچه که مسلم است این تب و تاب رشتههای پزشکی و کنکور تجربی به کورهی استعداد سوزی جوانان ایرانی بدل گردیده است. اما در چند سال اخیر به نظر میآید در آموزش عالی و در سطوح بالاتر، با یک معضل جدید به اسم تب کارآفرینی روبرو هستیم. تبی که ممکن است در چند سال آتی خیل عظیمی از نخبگان سرخورده و شکست خورده را تحویل جامعه دهد و ما را با مشکلی به نام کمبود کارمند خوب روبرو سازد. و باز هم رد پای برخی مشاوران نان به نرخ روز خور و... کم کم در این زمینه نیز در حال پیدا شدن است.
در نوشتار بعد مفصلا به این موضوع خواهم پرداخت.