ویرگول
ورودثبت نام
سعید مستغاثی
سعید مستغاثیمستندساز و کارشناس سینما
سعید مستغاثی
سعید مستغاثی
خواندن ۴ دقیقه·۵ سال پیش

نقد و تحلیل فیلم تکه های یک زن 2021 Pieces of a Woman

مهره‌های از هم گسیخته مارتا

شاید اگر کسی فیلم های قبلی "کورنل موندروتسو" را ندیده باشد، خصوصا فیلم "خدای سفید" که او را برای بهترین فیلم غیرانگلیسی زبان هم نامزد دریافت جایزه #اسکار نمود، یکی از مواردی که کنجکاوی را برای تماشای تازه ترین و اولین فیلم انگلیسی این فیلمساز مجار برانگیزد، حضور #مارتین_اسکورسیزی به عنوان #تهیه کننده اجرایی فیلم و همچنین تعاریف غلاظ و شداد او از آن باشد.

حالا اینکه فیلم "تکه های یک زن" در #جشنواره_ونیز امسال نیز مطرح شد و برای بازیگر نقش اول آن یعنی "#ونسا_کربی" هم جایزه ای به همراه آورد، می تواند دلیل دیگری باشد که به هر حال فیلم را به میان منتخبین و برگزیدگان #فصل_جوایز 2021 هم کشانده است.

کورنل موندرتسو با فیلمنامه کاتا وبر، داستان زوجی را روایت می کند که در همان اوایل فیلم، نوزاد تازه به دنیا آمده خود را از دست می دهند. مارتا (ونسا کربی) و شان (شیا لبوف) ترجیح داده اند که فرزندشان در منزل و توسط قابله یا مامای خانوادگی به دنیا بیاید اما ایوا (مالی پارکر) یعنی همان قابله مذکور، نمی تواند از پس دقایق پس از زایمان برآمده و نوزاد از دست می رود.

پس از این حدود نیم ساعت اول فیلم که خصوصا در صحنه زایمان با یک پلان سکانس نفس گیر، به تصویر کشیده شده، فیلم ناگهان به فضایی منفعل و قطعه قطعه شده می افتد. چنانچه از یک سو شاهد سرخوردگی زوج یاد شده، سرد شدن روابط آنها هستیم(اگرچه پیش از آن نیز صحنه های چندانی از روابط گرم آنها را ندیده بودیم) و از دیگر سو، دخالت خانواده مارتا خصوصا مادرش الیزابت (#الن_برنستین) که گویا چندان دل خوشی هم از "شان" ندارد (بازهم پس زمینه ای از گذشته روابط آنها ندیده ایم)، شکایت از ایوا و به دادگاه کشاندن وی به علاوه سر و صدای رسانه ها (که همچنان فقط در حرف ها از آن می شنویم و در تصویر رویت نمی گردد) و تلاش مارتا برای تغییر روال زندگی و گیچ زدن "شان" و ... را ناظر می شویم.

در واقع آنچه پس از آن فصل اولیه فیلم "#تکه_های_یک_زن" مشاهده می شود، تکه هایی بیش از ماجراها و قصه ها و داستانک هایی گیج و ناقص و سردرگم به نظر نمی آیند. مارتا پس از فقدان نوزادش، چندین چهره متفاوت و بعضا متناقض از خود بروز می دهد که اغلب چندان توجیه دراماتیک و روایتی ندارند....

مارتا پس از فقدان نوزادش، چندین چهره متفاوت و بعضا متناقض از خود بروز می دهد که اغلب چندان توجیه دراماتیک و روایتی ندارند؛ سرخوردگی از زندگی پیشین در عین تلاش حرص آمیز برای تداوم آن (بلافاصله پس از پایان مرخصی زایمان به سر کار رفته و با خشونت فردی که روی صندلی اش نشسته را بیرون می کند)، بی اعتنایی تا حد نفرت از "شان" در عین تقاضای روابط خوب با او، تنفر از دخالت مادر در عین دل بستن به حمایت هایش ، شکایت و درخواست محاکمه ایوا درحالی که او را حتی قبل از فصل پایانی هم چندان گناهکار ندانسته و اساسا معتقد است که مجازات او چه نفعی برای نوزاد از دست رفته شان دارد و ... و معلوم نیست که به چه منظور بازهم در آن دادگاه حاضر می گردد!
این چند پارگی و از هم گسیختگی در مورد شخصیت های دیگر هم به چشم می خورد، مثلا در حالی که به گفته مارتا، "شان" و مادرش بیش از هر زمانی به یکدیگر نزدیک هستند، الیزابت با دادن یک چک، از "شان" می خواهد بدون چون و چرا، مارتا را ترک کند، یا اساسا معلوم نیست الیزابت از جان مارتا چه می خواهد؟ شکایت؟ به خاک سپردن نوزاد؟ خودداری از اهداء اعضایش به دانشکده علوم پزشکی؟ ترک کردن زندگی مشترکش با "شان" ؟ یا ...؟
البته این سردرگمی ها می توانست تا حدودی به شخصیت پردازی چندگانه و تکه تکه مارتا و دیگر کاراکترها بینجامد اگر که فیلمساز و فیلمنامه نویسش، هر یک از تکه ها را در ارتباط با تکه دیگر ترسیم کرده و پیش می بردند نه مانند آنکه هر یک سازی جداگانه بنوازند. از هم گسیختگی این قطعات درام ، آنچنان زیاد و فاصله دار است که مخاطب اغلب قطعه دیگر را به فراموشی می سپارد مثلا در صحنه ای که یک دفعه با برگزاری دادگاه مواجه می شویم، اصلا یادمان رفته که قرار بر محاکمه و دادگاهی شدن آن قابله مسامحه کار بوده و یا بعضا حضور "شان" در فیلم اضافه به نظر آمده و حذف شدنش، ضرری به آن نمی زند، چنانچه در آخر هم نزد! و مارتا بازهم در رویا و یا واقعیت بچه دارد شد!! و یا در آن مهمانی مادر و دختران اواخر فیلم، اصلا معلوم نیست، چگونه توافقی بین این اضلاع سازش ناپذیر حاصل آمده که ناگهان اینقدر به هم نزدیک شده اند!!
 اما علیرغم همه این نقاط ضعف، فیلم "تکه های یک زن" به دلیل تفکر فمینیستی حاکم و دارا بودن تم مورد نظر فصل جوایز 2021، به لیست های منتخبین این فصل راه یافته است.

نقد فیلمسینما
۲
۱
سعید مستغاثی
سعید مستغاثی
مستندساز و کارشناس سینما
شاید از این پست‌ها خوشتان بیاید