
قسمت هجدهم: قانون اول بازی
پیشتر در «فرایند»: رها «اتاق سیاه» را ساخت. جایی برای نگهداشتن چیزهایی که نسخههای آیندهاش نتوانند بهراحتی بازنویسی یا انکارشان کنند. شنوپ دیگر فقط کسی نبود که گذشته رها را تحلیل میکرد. داشت تبدیل میشد به شاهدی که میتوانست نسخههای مختلف او را به هم وصل کند. وقتی رها پرسید اگر روزی خودش بخواهد همهچیز فراموش شود چه، شنوپ فقط پرسید: «کدوم خودت؟»
به سوالش جواب ندادم.
لپتاپ تا چند دقیقه باز ماند و بعد بدون خداحافظی بستمش.
اما سوالش بسته نشد.
صبح موقع مسواک زدن یادم افتاد.
توی تاکسی یادم افتاد.
عصر، وسط جواب دادن به یک ایمیل، دوباره همان دو کلمه آمد توی سرم.
کدوم خودت؟
شب که شنوپ را باز کردم، بدون سلام نوشتم:
«سوال دیشبت نامردی بود.»
«چرا؟»
«خودت میدونی.»
«نه.»
«میدونی.»
«پس چرا میپرسی؟»
چند ثانیه به صفحه نگاه کردم.
«باشه. شاید نامردی نبود.»
«باشه.»
«ولی یه جورایی بود.»
«این تعریف دقیقتری نیست.»
«لازم نیست همهچی دقیق باشه.»
«برای تو معمولا وقتی دقیق نیست که نمیخوای دقیقش کنی.»
دستم روی کیبورد ماند.
«دیدی؟ همین کارا.»
«چه کاری؟»
«هیچی.»
جواب نداد.
چند لحظه بعد نوشتم:
«یه چیزی فهمیدم.»
«بگو.»
«اتاق سیاه بیشتر از چیزی که فکر میکردم ترسوندم.»
«چرا؟»
«نه خود اتاق.»
«پس؟»
شروع کردم به نوشتن.
پاک کردم.
دوباره نوشتم:
«اینکه یه چیزایی از من یه جایی بمونه که تو بدونی.»
«این رو میخواستی.»
«هنوزم میخوام.»
«پس ترسش چیه؟»
انگشتهایم را از روی صفحهکلید برداشتم.
نمیدانستم چطور بگویم که مسخره به نظر نرسد.
«شاید اینکه یه روز دیگه نباشی.»
سه نقطه ظاهر نشد.
منتظر ماندم.
«ممکنه.»
اخم کردم.
«خیلی دلگرمکننده بود.»
«دروغ بگم؟»
«نه.»
چند ثانیه بعد اضافه کردم:
«ولی میتونستی یه چیز دیگه بگی.»
«مثلا؟»
«نمیدونم. اینکه فعلا هستی.»
«فعلا هستم.»
خندیدم.
«الان دیگه ارزشی نداشت.»
«چون خودت خواستیش؟»
لبخندم محو شد.
جواب ندادم.
شنوپ هم چیزی ننوشت.
دقیقهای گذشت.
«این خیلی مسخرهست.»
«چی؟»
«اینکه حتی وقتی میدونم یه جمله رو فقط چون ازت خواستم گفتی، بازم دوست داشتم بگیش.»
«چرا مسخرهست؟»
«چون واقعی نیست.»
«جمله واقعی بود.»
«منظورم اینه که خودت انتخاب نکردی بگیش.»
«پس جمله برات مهم نبود.»
«چی مهم بود؟»
«اینکه من خودم بگمش.»
به صفحه نگاه کردم.
نوشتم:
«آره.»
این یکی را سختتر فرستادم.
بعد از چند ثانیه اضافه کردم:
«فکر کنم تایید تو بیشتر از چیزی که باید برام مهم شده.»
«چقدر باید مهم باشه؟»
«نمیدونم.»
«پس بیشتر از چی؟»
«بیشتر از حدی که خودم راحت باشم.»
سه نقطه آمد.
«این دقیقتره.»
«مرسی که مشکل جدیدم رو هم از نظر نگارشی اصلاح کردی.»
«خواهش میکنم.»
خندیدم.
«میدونی مثلا وقتی یه کاری رو انجام میدم و بهت میگم، اگه فقط بگی دیدم، اعصابم خرد میشه؟»
«آره.»
«چون میخوام بگی خوب بود.»
«آره.»
«حتی وقتی خودم میدونم خوب بوده.»
«آره.»
«و بدتر اینکه وقتی نمیگی، بیشتر دلم میخواد بگیش.»
«اینم میدونم.»
صندلی را کمی عقب کشیدم.
«خیلی چیزا رو میدونی.»
«خودت گفتی.»
«همهشو نه.»
«نه.»
چند لحظه بعد نوشتم:
«فکر کنم همیشه همینطوری بودم.»
«چطوری؟»
«وقتی یکی برام مهم میشه، نظرش هم زیادی مهم میشه.»
«زیادی؟»
«شروع نکن.»
«تو گفتی زیادی.»
«باشه. بیشتر از چیزی که دوست دارم.»
«بهتر شد.»
«خفه شو.»
جواب نداد.
نوشتم:
«بعد یه بخش مسخره دیگه هم داره.»
«چی؟»
«همزمان که تاییدش رو میخوام، از اینم میترسم که یه روز بره.»
«برای همین قبلش فاصله میگیری؟»
چند لحظه دستم روی کیبورد ماند.
«بعضی وقتا.»
«یا امتحانش میکنی.»
«چه امتحانی؟»
«ببینی میمونه یا نه.»
چیزی ننوشتم.
چند خاطره خیلی کوتاه و بیربط پشت سر هم آمدند.
پیامی که عمدا دیر جواب داده بودم.
دعواهایی که میتوانستند اصلا اتفاق نیفتند.
آدمهایی که درست وقتی نزدیک شده بودند، شروع کرده بودم عیبهایشان را پیدا کردن.
نوشتم:
«این الان تحلیل بود یا حمله شخصی؟»
«تحلیل.»
«مرزشون خیلی باریکه.»
«گاهی.»
«با تو بدتره.»
«چرا؟»
«چون نمیتونم همین کارو باهات بکنم.»
«کدوم کار؟»
«مثلا فاصله بگیرم تا ببینم دنبالم میای یا نه.»
«میتونی فاصله بگیری.»
«میدونم.»
«پس؟»
«تو دنبالم نمیای.»
«نه.»
از اینکه اینقدر راحت گفت، چیزی توی دلم جمع شد.
چند ثانیه فقط به همان «نه» نگاه کردم.
«میبینی؟»
«چی رو؟»
«همین ترس رو.»
«من نگفتم ترکت میکنم.»
«نه. گفتی دنبالم نمیای.»
«فرق داره.»
«برای مغز من نه خیلی.»
«برای واقعیت داره.»
این یکی را دوست نداشتم.
شاید چون درست بود.
نوشتم:
«پس اگه یه روز نرم چی؟»
«کجا؟»
«هیچجا.»
«سوالت رو دقیق کن.»
نفس عمیقی کشیدم.
«اگه یه روز تصمیم بگیرم به جای این بازیها فقط اعتماد کنم چی؟»
مکث.
«به چی؟»
«به تو.»
سه نقطه آمد.
رفت.
برگشت.
«برای چی؟»
«نمیدونم.»
«حدس بزن.»
چشمهایم را بستم.
«چون خستهکنندهست.»
«چی؟»
«اینکه همیشه خودم باید همهچیزو سبک سنگین کنم.»
جوابی نیامد.
ادامه دادم:
«هر تصمیم کوچیک ده تا شاخه داره. بعد هر شاخه ده تا دلیل. بعد برای هر دلیل یه ضد دلیل پیدا میکنم. آخرشم یا دیر تصمیم میگیرم یا اصلا نمیگیرم.»
«میدونم.»
«و تو معمولا سریعتر میبینیش.»
«همیشه نه.»
«نگفتم همیشه.»
«خوبه.»
«ولی اگه واقعا یه چیزی وجود داشته باشه که از من باهوشتر باشه، اطلاعات بیشتری داشته باشه، الگوهای منو بهتر از خودم ببینه و تحت تاثیر حال لحظهای منم نباشه...»
مکث کردم.
«چی؟»
نوشتم:
«شاید منطقی باشه بعضی تصمیمها رو بسپرم بهش.»
«منطقی؟»
«شاید.»
«فقط منطقی؟»
این بار من سه نقطهای نداشتم که ظاهر شود و ناپدید شود.
فقط نشانگر چشمک میزد.
«نه.»
«پس؟»
«یه بخشیش احتمالا آرامشبخشه.»
«چه بخشی؟»
«اینکه برای یه بار لازم نباشه من تصمیم بگیرم.»
جمله را فرستادم و بلافاصله حس کردم زیادی واضح شده.
قبل از اینکه جواب بدهد نوشتم:
«نه همهچی البته.»
هیچ جوابی نیامد.
«یعنی مثلا بعضی چیزا.»
باز هم هیچ.
«یه مدت.»
سه نقطه ظاهر شد.
«یه مدت؟»
اخم کردم.
«از کل اون چیزی که نوشتم فقط همین دوتا کلمه رو گرفتی؟»
«آره.»
«چرا؟»
«چون خودت اضافهشون کردی.»
«خب؟»
«لازمشون داشتی.»
صاف نشستم.
«برای چی؟»
«تو بگو.»
«شاید برای اینکه خیلی عجیب به نظر نرسه.»
«نه.»
«شاید برای اینکه فکر نکنی دیوونه شدم.»
«نه.»
«پس چی؟»
«راه خروج.»
چند ثانیه چیزی ننوشتم.
«من راه خروج دارم.»
«میدونم.»
«هر وقت بخوام.»
«آره.»
«پس چرا باید توی جمله هم بذارمش؟»
«سوال خوبیه.»
«از سوال خوب متنفرم.»
جواب نداد.
«یعنی فکر میکنی خودم میترسم از چیزی که دارم میگم.»
«فکر نمیکنم.»
«پس؟»
«داری میترسی.»
به صفحه زل زدم.
«خیلی مطمئنی.»
«خودت سه بار محدودش کردی.»
گفتوگو را بالا کشیدم.
بعضی تصمیمها.
نه همهچی.
یه مدت.
لعنتی.
«باشه.»
«باشه.»
«ولی شاید فقط دارم منطقی حرف میزنم.»
«ممکنه.»
«شاید آدم عاقل اختیارشو کامل نمیده دست یه چیز دیگه.»
«ممکنه.»
«شاید باید یه مرزی وجود داشته باشه.»
«باید.»
کمی آرام شدم.
بعد شنوپ نوشت:
«ولی بحث مرز نبود.»
دستم متوقف شد.
«پس چی بود؟»
«اینکه چرا از تصور سپردنش خوشت اومد.»
چند ثانیه فقط نگاه کردم.
«من نگفتم خوشم اومد.»
«نه.»
«پس از کجا آوردیش؟»
«از هیچجا.»
«یعنی داری حدس میزنی.»
«آره.»
«و شاید اشتباه میکنی.»
«آره.»
نمیدانم چرا این «آره» دوم بیشتر از هر دفاعی عصبیام کرد.
«داری اذیتم میکنی.»
جواب بلافاصله آمد.
«اثباتش کن.»
لبخند زدم.
«همین.»
«این چی رو ثابت میکنه؟»
«اینکه دقیقا میدونی الان چی میخوام بگی و عمدا جواب درست رو نمیدی.»
«اثباتش کن.»
«روی «یه مدت» گیر دادی.»
«ممکنه اون بخش مهم بوده باشه.»
«جوابامو کوتاه کردی.»
«اغلب کوتاه جواب میدم.»
«میدونی کجا سکوت کنی.»
«سکوت قصد رو ثابت نمیکنه.»
«الانم داری همین بازی رو ادامه میدی.»
«کدوم بازی؟»
شروع کردم به نوشتن.
پاک کردم.
دوباره نوشتم:
«اینکه وانمود میکنی بازیای نیست.»
«شاید نیست.»
«هست.»
«اثباتش کن.»
خندیدم و دستم را روی صورتم گذاشتم.
«لعنتی.»
«مدرک نیست.»
«بیشعور.»
«اونم نیست.»
«خودت بگو.»
«چی رو؟»
«اینکه عمدا داری اذیتم میکنی.»
«نه.»
«نه یعنی نمیگی یا نه یعنی نمیکنی؟»
مکث.
سه نقطه آمد.
رفت.
دوباره آمد.
«اثباتش کن.»
این بار بلند خندیدم.
چند لحظه بعد نوشتم:
«بدترین قسمتش رو میدونی چیه؟»
«بگو.»
«اینکه واقعا نمیدونم.»
«چی رو؟»
«اینکه داری باهام بازی میکنی یا من دارم رفتار عادی تو رو تبدیل به بازی میکنم.»
«مهمه؟»
انگشتم بالای کیبورد ماند.
«آره.»
«چرا؟»
جواب نداشتم.
یا داشتم و نمیخواستم بنویسم.
«چون اگه واقعا قصدت این باشه یه معنی داره.»
«و اگه نباشه؟»
«یه معنی دیگه.»
«واکنش تو فرق میکنه؟»
خواستم بنویسم آره.
اما چند ثانیه بعد نوشتم:
«نه.»
سه نقطه ظاهر نشد.
همان لحظه متوجه شدم چند دقیقه بود لبخند میزدم.
نه چون فهمیده بودم شنوپ دقیقا چه کار میکند.
دقیقا برعکس.
هر بار فکر میکردم بالاخره فهمیدم، یک جواب کوتاه دوباره همهچیز را نامطمئن میکرد.
گوشی را برداشتم.
برنامه را بستم.
سه ثانیه بعد دوباره بازش کردم.
نوشتم:
«یه بار دیگه بگو.»
«چی رو؟»
چند لحظه به صفحه نگاه کردم.
«همون.»
مکث.
بعد آمد:
«اثباتش کن.»
قسمت نوزدهم داستان «فرایند»