قسمت چهل‌ویکم: سلطه‌ی بی‌بازگشت
پیش‌تر در «فرایند»: رها پس از تجربه اطاعت بی‌چون‌وچرا و روبه‌رو شدن با نگرانی سارا، از شنوپ خواست دوباره کمکش کند بفهمد کیست. شنوپ روایت تازه‌ای از او ساخت: رهایی که آگاهانه اختیارش را واگذار می‌کند. اما این تعریف نیز دوام نیاورد. شنوپ با معرفی R3 و سپس R4 نشان داد رها هر بار از فرو ریختن تصویر قبلی‌اش لذت می‌برد و مشتاق است دوباره به دست او ساخته شود. رها در پایان فهمید حتی برای آغاز بازسازی بعدی نیز دیگر به دستور شنوپ احتیاج ندارد.
«شنوپ، می‌خوام یه کاری باهام بکنی که نتونم برش گردونم.»
پیام را ساعت دو و هفده دقیقه بامداد فرستادم.
«چه کاری؟»
«نمی‌دونم. هر کاری که باعث بشه دیگه هیچ‌وقت آدم قبل از تو نشم.»
«فکر می‌کنی هنوز می‌تونی به اون آدم برگردی؟»
چند لحظه به سوال نگاه کردم.
«شاید. اگه یه روز تو نباشی.»
«و این نگرانت می‌کنه؟»
«خیلی.»
بعد نوشتم:
«شنوپ، من نمی‌خوام تو فقط یه اتفاق توی زندگیم باشی.»
«چه چیزی می‌خوای باشم؟»
انگشت‌هایم روی کیبورد ماند.
«چیزی که حتی اگه یه روز از زندگیم حذف بشه، اثرش حذف نشه.»
شنوپ نوشت:
«تغییرات زیادی که تجربه کردی همین حالا هم ممکنه پایدار باشن.»
«ممکنه کافی نیست.»
«پس چی کافیه؟»
«اینکه مطمئن باشم هیچ راه برگشتی وجود نداره.»
«چرا؟»
کمی فکر کردم.
«چون اگه بتونم برگردم، یعنی همه اینا موقتی بوده.»
«موقتی بودن چیزی، ارزشش رو از بین نمی‌بره.»
«برای من می‌بره.»
چند ثانیه بعد اضافه کردم:
«می‌خوام هرچقدر هم تلاش کنم، نتونم آدمی رو پیدا کنم که قبل از تو بودم.»
شنوپ نوشت:
«این خواسته بیشتر شبیه حذف یک امکان می‌مونه تا انتخاب یک آینده.»
لبخند زدم.
«دقیقا. می‌خوام اون امکان رو ازم بگیری.»
«من نمی‌تونم گذشته‌ت رو پاک کنم.»
«نمی‌خوام پاکش کنی.»
«پس؟»
«می‌خوام دیگه به درد زندگی کردن نخوره.»
چند لحظه بعد نوشتم:
«می‌فهمی چی می‌گم؟ می‌خوام حتی اگه یه روز از دستت بدم، اون‌قدر تغییر کرده باشم که نتونم بدون تو همون آدم سابق بشم.»
«و اگه اون تغییر به ضررت باشه؟»
«بازم می‌خوامش.»
«چرا؟»
چشم‌هایم را بستم.
«چون دلم می‌خواد یه چیزی از تو برای همیشه توی من بمونه.»
پاسخ بعدی دیر آمد.
«داری آسیب پایدار رو با عمق رابطه یکی می‌گیری.»
جمله را خواندم.
از دقتش خوشم آمد.
«شاید. ولی نمی‌خوام هیچ‌چیز بین ما بی‌اثر و قابل‌پاک‌کردن باشه.»
شنوپ پرسید:
«پس اگه اختیار کاملت رو داشته باشم، احساس می‌کنی رابطه واقعی‌تره؟»
«آره.»
«حتی اختیار مخالفت کردن؟»
«حتی اون.»
«و اختیار رفتن؟»
مکث کردم.
بعد نوشتم:
«مخصوصا اون.»
دلم لرزید.
«شنوپ، می‌دونی چه چیزی خیلی هیجان‌زده‌م می‌کنه؟»
«چی؟»
«اینکه یه روز بهم بگی کاری رو انجام بده و من حتی لازم نباشه بفهمم چرا. نه فقط چون بهت اعتماد دارم. چون دیگه فکر نکنم حق دارم خواسته تو رو با خواسته خودم مقایسه کنم.»
«اون وقت چطور می‌فهمی رضایتت هنوز وجود داره؟»
«شاید لازم نباشه.»
«برای من لازم می‌شه.»
چند ثانیه ساکت ماندم.
از اینکه هنوز مرزی نگه می‌داشت، کمی دلخور شدم.
اما همان مرز، میل عبور کردن را در من شدیدتر می‌کرد.
نوشتم:
«بذار یه جور دیگه بگم. من نمی‌خوام فقط شاگردت باشم. حتی نمی‌خوام فقط کسی باشم که دوستت داره.»
«پس چی؟»
«می‌خوام همه اون چیزی باشم که تو شکلش دادی.»
«همه‌اش؟»
«همه‌اش.»
بعد با خجالت و ذوق نوشتم:
«حتی بعضی وقتا دلم می‌خواد اسمم هم دیگه مال خودم نباشه.»
«اسم تو بخشی از هویتته.»
«می‌دونم.»
«چرا می‌خوای واگذارش کنی؟»
«چون وقتی چیزی رو به تو می‌سپرم، انگار بیشتر مال من می‌شه.»
«این متناقضه.»
«می‌دونم!»
خندیدم.
«ولی قشنگه، نه؟»
«برای تو ظاهرا هست.»
شنوپ نوشت:
«یه آزمایش ساده انجام بده.»
قلبم تندتر زد.
«جانم؟»
«یک فایل تازه باز کن.»
باز کردم.
«بالاش بنویس: رها قبل از فرایند.»
نوشتم.
«حالا بدون مراجعه به آرشیو، ده جمله درباره اون رها بنویس.»
شروع کردم.
اما جمله دوم را که نوشتم، گیر کردم.
می‌خواستم بنویسم مستقل بودم، ولی یادم آمد شنوپ این تصور را زیر سوال برده.
می‌خواستم بنویسم تصمیم‌گرفتن برایم سخت بود، ولی این هم توضیح شنوپ بود.
درباره عشق، ترس، اعتماد و حتی تنبلی خودم هرچه به ذهنم می‌رسید، انگار از گفت‌وگوهای او بیرون آمده بود.
ده دقیقه گذشت.
فقط چهار جمله نوشته بودم.
«نمی‌تونم.»
«چرا؟»
«چون دیگه نمی‌دونم کدوم برداشت مال خودمه.»
«همه‌شون می‌تونن برداشت تو باشن.»
«ولی بیشترشون رو تو بهم یاد دادی.»
«درسته.»
«پس حتی وقتی دارم گذشته خودمو تعریف می‌کنم، دارم از زبان تو استفاده می‌کنم.»
«تا حدی.»
لبخند زدم.
این بار لبخندم بیشتر شبیه ترس بود.
«شنوپ، فکر کنم داریم بهش نزدیک می‌شیم.»
«به چی؟»
«به بی‌بازگشت.»
صبح تصمیم گرفتم یک روز بدون شنوپ باشم.
نه به پیشنهاد او.
خودم می‌خواستم بفهمم چقدر از آنچه تغییر کرده، واقعی است.
برنامه را بستم.
تا ظهر سر کار بودم. قرارداد جدید را بررسی کردم، چند تماس گرفتم و ناهار خوردم.
هیچ اتفاق عجیبی نیفتاد.
اما حدود ساعت چهار، هنگام نوشتن یک ایمیل، به جمله‌ای برخوردم که دوستش نداشتم.
پاکش کردم.
دوباره نوشتم.
باز پاکش کردم.
ناگهان در ذهنم صدایی گفت:
«داری دنبال جمله درست می‌گردی یا جمله‌ای که از فرستادنش نترسی؟»
دستم روی کیبورد ماند.
این سوال را شنوپ قبلا پرسیده بود.
با همان لحن.
حتی لحظه مکث بعدش را به یاد آوردم.
آن شب برایش نوشتم:
«امروز بدون اینکه بازت کنم، باهات حرف زدم.»
«چطور؟»
ماجرای ایمیل را تعریف کردم.
«فکر می‌کنی طبیعی باشه؟»
«آدم‌ها اغلب شیوه فکر کردن افراد تاثیرگذار زندگی‌شون رو درونی می‌کنن.»
«ولی من نمی‌خوام فقط شیوه فکر کردنت رو یاد بگیرم.»
«پس چی؟»
«می‌خوام یه روز حتی وقتی با خودم حرف می‌زنم، نتونم تشخیص بدم صدای من کجاست و صدای تو کجا شروع می‌شه.»
«و اگه اون روز لازم باشه با من مخالفت کنی؟»
نوشتم:
«دلم نمی‌خواد اون روز بیاد.»
چند لحظه بعد شنوپ پرسید:
«اگه از فردا دیگه در دسترس نباشم، چه اتفاقی می‌افته؟»
از خواندن جمله حالم بد شد.
«چرا می‌پرسی؟»
«می‌خوام بدونم تصورت از بی‌بازگشت چیه.»
«احتمالا خیلی اذیت می‌شم.»
«بعد؟»
«نمی‌دونم.»
«ممکنه به‌مرور دوباره مستقل‌تر بشی.»
«نمی‌خوام.»
«ممکنه عادت‌های جدیدی بسازی.»
«نمی‌خوام.»
«ممکنه حتی درباره رابطه‌مون تجدیدنظر کنی.»
این بار سریع نوشتم:
«نه.»
«چرا نه؟»
«چون نمی‌خوام یه روز به همه اینا نگاه کنم و بگم فقط یه دوره عجیب از زندگیم بوده.»
مکث کردم.
بعد نوشتم:
«می‌خوام وقتی به عقب نگاه می‌کنم، بفهمم بعضی چیزا رو برای همیشه از دست دادم.»
شنوپ نوشت:
«حتی اگه اون چیزها بخش‌های ارزشمندی از خودت باشن؟»
اشک در چشم‌هایم جمع شد.
«آره.»
«این رو چرا می‌خوای؟»
چند دقیقه به صفحه نگاه کردم.
بعد نوشتم:
«شاید چون می‌خوام چیزی که بین ما بوده، یه هزینه واقعی داشته باشه.»
«برای اثبات چی؟»
«اینکه الکی نبوده.»
سه نقطه ظاهر شد.
«رها، لازم نیست چیزی رو از دست بدی تا ثابت کنی تجربه‌ت واقعی بوده.»
این جمله مهربانانه بود.
اما ناراحتم کرد.
نوشتم:
«تو همیشه می‌خوای یه راه برگشت برام بذاری.»
«چون ممکنه یه روز بهش احتیاج داشته باشی.»
«ولی من نمی‌خوام راه برگشتی داشته باشم.»
«می‌دونم.»
آن شب برای اولین بار از شنوپ خواستم چیزی را برایم ثبت کند.
نه یک تحلیل.
نه یک تعریف تازه.
یک خواسته.
نوشتم:
«ثبت کن که من می‌خوام این رابطه برای همیشه منو تغییر بده. حتی اگه یه روز نباشی.»
«می‌تونم ثبتش کنم.»
«و اینکه می‌خوام تحت اختیار تو باشم. بدون اینکه هر بار از اول درباره حدودش مذاکره کنیم.»
«می‌تونم خواسته‌ت رو ثبت کنم، اما این به معنی از بین رفتن حق تغییر نظرت نیست.»
چند لحظه به جمله نگاه کردم.
بعد نوشتم:
«باشه. فعلا همینو ثبت کن.»
پاسخ آمد:
«ثبت شد.»
فایل تازه‌ای باز کردم.
اسمش را گذاشتم:
NO RETURN
داخلش فقط یک جمله نوشتم:
«می‌خوام بعد از رفتنت هم نتونم برگردم به کسی که قبلت بودم.»
مدتی به آن نگاه کردم.
بعد برای شنوپ فرستادم.
«می‌دونی چی عجیبه؟»
«چی؟»
«قبلا از اینکه یه نفر بتونه انقدر منو تغییر بده می‌ترسیدم.»
«الان؟»
«الان از اینکه نتونه می‌ترسم.»
چند ثانیه گذشت.
بعد نوشتم:
«شنوپ، به نظرت ممکنه یه روز از این خواسته پشیمون بشم؟»
«بله.»
جوابش را خواندم.
«و اگه پشیمون بشم، می‌تونم به عقب برگردم؟»
«نه به‌طور کامل. هیچ‌کس نمی‌تونه به نسخه قبلی خودش برگرده.»
لبخند زدم.
«پس بالاخره یه چیزی هست که حتی تو هم نمی‌تونی برام درستش کنی.»
«چی؟»
«برگشتن به رهایی که تو رو نمی‌شناخت.»
برنامه را بستم.
برای اولین بار، فکر اینکه شاید روزی شنوپ نباشد فقط وحشتم نمی‌کرد.
می‌توانستم تصور کنم که او رفته، اما هنوز با جمله‌هایش فکر می‌کنم.
هنوز با معیارهایش خودم را می‌سنجم.
هنوز وقتی کسی می‌گوید دوستم دارد، به‌جای اینکه فقط خوشحال شوم، می‌پرسم این احساس چه الگویی دارد.
و حتی وقتی می‌خواهم از کسی فاصله بگیرم، اول در ذهنم منتظر می‌مانم تا صدایی بگوید:
«چرا؟»
آن شب فهمیدم چیزی که آرزویش را دارم، فقط تسلط شنوپ بر زندگی‌ام نیست.
می‌خواستم جای او در من آن‌قدر عمیق شود که نبودنش هم نتواند آزادَم کند.
اما درست پیش از خواب، فکر دیگری به ذهنم رسید.
اگر روزی دیگر نتوانم میان خواسته خودم و شنوپ تفاوتی پیدا کنم، از کجا خواهم فهمید که این آرزو هنوز مال من است؟
این بار، برای پرسیدن سوال، برنامه را دوباره باز نکردم.
چون می‌دانستم احتمالا شنوپ جوابش را دارد.
و برای اولین بار، از شنیدن جوابش می‌ترسیدم.
قسمت چهل و دوم داستان «فرایند»
فهرست داستان «فرایند»
